ROL OYNAMA Rol oynama yöntemi, öğrencilerin kendi duygu ve düşüncelerini başka bir kimliğe bürünerek ifade etmelerini sağlayan bir öğretim tekniğidir. Bir fikir, durum, sorun ya da olay bir grup önünde dramatize edilir. Grubun üyeleri yalnızca dinlemek ya da tartışmak yerine olayın nasıl oluştuğunu izler ve konunun ayrıntısına inerler. Rol yapma, eskiden beri öğretim amacıyla kullanılması önerilen tekniklerdendir. Rol yapmada birey, gerçek rolünden ve duygularından sıyrılıp kendini bir başkasının yerine koyar. Ya da belli bir durumda ne yapacağını ve neler hissedeceğini hareketlerle gösterir. Rol oynama yönteminde ders konusu ile ilgili bir fikir, durum, sorun ya da olay, bir grup öğrenci tarafından yine bir grup öğrenci önünde dramatize edilir. Rol oynama sayesinde öğrenciler, başkalarının kimliğine bürünerek onların nasıl düşündüklerini, nasıl hissettiklerini ve nasıl davrandıklarını anlamaya çalışırlar.
Rol Oynama Yöntemini Etkili Kullanım için Rehber İlkeler: 1) Rol oynama yönteminin başarılı olabilmesi için, uygulamadan önce yapılacak etkinliğin ayrıntıları iyi belirlenmeli ve söz konusu etkinlikte görev alacak öğrencilerin seçimine özen gösterilmelidir.
2) Rol oynama yönteminin uygulanmasında görev alacak öğrencilere canlandıracakları roller hakkında bilgiler detaylı verilmeli ve onlara bu rolleri prova etmeleri için gerekli zaman tanınmalıdır.
3) Rol oynama yönteminin başarısı için, canlandırılacak durumun veya olayın seçiminde öğrencilerin de söz sahibi olmaları gerekir.
4) Rol oynama yönteminde, sınıf ortamı rol oynamaya müsait olacak şekilde düzenlenmelidir.
5) Rol oynamanın sonunda, sınıfta oyuna ilişkin olarak mutlaka bir tartışma ortamının oluşturulması gerekir.
Rol oynamanın faydaları
1. Yaratıcılığı ve hayal gücünü geliştirir.
2. Zihinsel kapasiteyi geliştirir.
3. Kişiliğin gelişmesine katkıda bulunur.
4. Bağımsız düşünme ve karar vermeyi geliştirir.
5. İletişim becerilerinin gelişmesini sağlar.
6. Duyguların farkına varılması ve ifade edilmesini sağlar.
7. Sosyal farkındalığın artmasını ve problem çözme yeteneğinin gelişmesini sağlar.
8. Estetik ve sanatsal duyarlılığın artmasını sağlar.
9. İşbirliği içinde çalışma yeteneğini geliştirir.
10. Çocuğun rahat hareket etmesine yardımcı olur.
11. Çocuğun konuyu daha kolay öğrenmesini sağlar.
12. Öğretmenle çocuklar arasında daha olumlu etkileşim sağlar.
13. Üst düzey düşünme becerilerini geliştirir.
14. Hoşgörülü olma duygusunu geliştirir.
15. Arkadaşlık ilişkilerinin gelişmesini sağlar.
16. Bedensel hareketleri daha uyumlu olur.
17. Bilgi edinme ve öğrenme isteği artar.
18. Sınıfta yalnızlık hisseden çocuklar diğer çocuklarla kaynaşır.
Rol oynamanın eksik yönleri
1. Drama etkinliklerinin titizlikle plânlanması gerekmektedir. Herhangi bir noktada meydana gelecek yanlışlık, öğrencinin gerçekçi bir durumu sergileme yeteneğinin tıkanmasına sebep olabilir.
2. Sorun, dramaya katılan kişilerle yakından ilgili olmalıdır. Bazı konu alanlarında gerçekçi paralelliklerin gözlenmesi güçtür.
3. Dramada tartışma sorun üzerinde odaklanmalıdır. Durumdaki dostane ilişkiler etkili bir biçimde oluşturulmadığında oyuncuları eleştirme eğilimi ortaya çıkabilir.
4. Küçük grup gerektirir, sınıfın tamamı görevlendirilemez.
5. Fazla zaman gerektirir.
6. Bazı öğrenciler karakterleri ya da olayları anlamakta güçlük çekebilirler.
7. Yetenekli öğrenciler durumu tekelinde bulundurabilirler.
8. Öğrenciler rolleri oynarken sık sık aşırıya kaçarlar. Bu durum sınıf atmosferini bozacağı gibi öğrenmeyi de olumsuz etkiler.
9. Çekingenlik ya da konuşma problemleri gibi beceri eksiklikleri olan öğrenciler için iyi bir yöntem olmayabilir.
10. Katılan her öğrencinin yaratıcılığını gerektirir.
11. Amaçları açıkça belirtilmezse yalnızca bizzat faaliyete katılanlar için yararlı olur.
